Hàng chục cuộc điện thoại, hàng trăm trang giấy báo tử ố màu thời gian, những tấm bằng Tổ quốc ghi công được thân nhân liệt sĩ nâng niu suốt mấy chục năm qua… tất cả đang được gửi về Thường trực Hội Cựu chiến binh Thành phố Hồ Chí Minh, kể từ ngày bức Thư ngỏ tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ được ban hành. Một lá thư ngắn, nhưng đang chạm tới trái tim của hàng ngàn gia đình liệt sĩ.
Khi lời kêu gọi trở thành mệnh lệnh từ trái tim
Chiến tranh đã lùi xa, nhưng với biết bao gia đình Việt Nam, ký ức về người thân ra đi và không trở về vẫn còn nguyên vẹn. Hàng vạn liệt sĩ đến nay vẫn chưa được tìm thấy hài cốt, hàng vạn ngôi mộ vẫn còn khuyết danh trong các nghĩa trang trên khắp mọi miền đất nước và ở nước bạn Lào, Campuchia.
Thực hiện chủ trương của Đảng, Nhà nước, Ban Chỉ đạo quốc gia 515 và Trung ương Hội Cựu chiến binh Việt Nam về Chiến dịch “500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập mộ liệt sĩ và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin”, Thường trực Hội Cựu chiến binh Thành phố Hồ Chí Minh đã gửi bức Thư ngỏ, tha thiết kêu gọi toàn thể Cựu chiến binh, hội viên Cựu chiến binh, Cựu quân nhân, các tầng lớp Nhân dân, thân nhân gia đình liệt sĩ và các cơ quan, đơn vị trên địa bàn Thành phố cùng chung tay cung cấp thông tin.
Đây không đơn thuần là một văn bản hành chính. Thư ngỏ chính là tiếng gọi hướng về cội nguồn, là nghĩa cử tri ân sâu sắc bằng cả tấm lòng của những người lính từng vào sinh ra tử, thấu hiểu hơn ai hết nỗi đau của đồng đội nằm lại chiến trường và nỗi mong mỏi của thân nhân suốt mấy chục năm ròng đi tìm phần mộ người thân. Như tinh thần Thư ngỏ đã nêu: “Mỗi thông tin, dù nhỏ nhất, đều có ý nghĩa thiêng liêng, góp phần đưa các Anh hùng liệt sĩ trở về với gia đình, quê hương.”
Lá thư — kết nối quá khứ và hiện tại
Thư ngỏ chứa đựng ý nghĩ nhân văn sâu sắc và giá trị kết nối cộng đồng:
Thứ nhất, đây là cách làm thiết thực để cụ thể hóa đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, “Đền ơn đáp nghĩa” của dân tộc, biến chủ trương lớn của Đảng, Nhà nước thành hành động cụ thể, gần gũi ở cơ sở — nơi mỗi cán bộ, hội viên CCB, mỗi người dân đều có thể trở thành một “kênh thông tin” quý giá.
Thứ hai, Thư ngỏ đã khơi dậy và kết nối một nguồn lực đặc biệt quan trọng mà không tài liệu lưu trữ nào có thể thay thế: Trí nhớ và chứng cứ sống của chính những người lính từng trực tiếp chiến đấu, chỉ huy đơn vị, hoặc trực tiếp mai táng đồng đội mình. Rất nhiều thông tin quý — về đơn vị, thời điểm, tọa độ hy sinh, vị trí an táng ban đầu — đến từ đồng đội, người chỉ huy trực tiếp, gia đình liệt sĩ, chỉ có thể có được nhờ vào trí nhớ và tấm lòng của họ, càng cấp thiết bởi thời gian không chờ đợi bất kỳ ai.
Thứ ba, Thư ngỏ thể hiện tinh thần trách nhiệm và nghĩa tình trọn vẹn của “Bộ đội Cụ Hồ” thời bình — không chỉ dừng lại ở lời kêu gọi suông, mà đi liền với một hệ thống tiếp nhận, phân loại, xác minh và chuyển giao thông tin bài bản, có nền nếp, từ cấp Thành hội xuống tận cơ sở Hội phường, xã.
Những con số biết nói
Chỉ trong vòng chưa đầy hai tháng triển khai, Thư ngỏ của Hội Cựu chiến binh Thành phố Hồ Chí Minh đã nhận được sự hưởng ứng tích cực, vượt ngoài mong đợi:
Từ ngày 16/7 đến 27/7/2026, Hội Cựu chiến binh Thành phố đã trực tiếp tiếp nhận 17 lượt thông tin, trong đó phần lớn đến từ chính thân nhân liệt sĩ (10 trường hợp) và đồng đội, người chỉ huy trực tiếp chiến đấu (5 trường hợp). Thông tin trải rộng từ địa bàn Thành phố, các tỉnh Nam Bộ, Tây Nguyên, miền Trung, cho đến các chiến trường Campuchia và Lào.
Lũy kế đến ngày 26/8/2026, Thường trực Hội đã tiếp nhận 33 lượt thông tin, liên quan đến 119 mộ liệt sĩ.
Tính đến ngày 04/9/2026, con số này đã nâng lên 38 lượt thông tin, liên quan đến 126 mộ liệt sĩ — trong đó nhiều nhất là các trường hợp liệt sĩ thuộc Sư đoàn 9, Quân đoàn 4, với 76 trường hợp.
Đằng sau mỗi con số là một câu chuyện, một số phận, một gia đình. Đó là trường hợp bà Lê Thị Ngọc Yến cung cấp thông tin về người anh — liệt sĩ Lê Văn Bích, hy sinh trong Xuân Mậu Thân 1968; là cụ Nguyễn Thị Thanh Xuân, Chi hội trưởng Chi hội CCB khu phố 6, phường Tân Sơn Hòa, tự tay ghi lại đầy đủ thông tin về cha và em ruột mình — hai liệt sĩ của cùng một gia đình; là những cán bộ, chiến sĩ năm xưa như Đại tá Phạm Tường Liêm, đồng chí Trần Ngọc Huỳnh, đồng chí Nguyễn Đức Toàn… tuổi đã cao vẫn miệt mài lục lại từng chi tiết về đồng đội đã ngã xuống bên mình.
Từ tiếp nhận đến hành động
Không dừng lại ở việc ghi nhận, Thường trực Hội Cựu chiến binh Thành phố đã chủ động phân loại thông tin theo mức độ chứng cứ pháp lý (giấy báo tử, Bằng Tổ quốc ghi công, trích lục hồ sơ quân đội), tư vấn, hướng dẫn thân nhân bổ sung minh chứng, phối hợp lấy mẫu ADN xác minh danh tính, đồng thời hướng dẫn thủ tục cải táng, di dời mộ đúng quy định pháp luật. Nhiều trường hợp đã được tổng hợp, báo cáo kịp thời lên Trung ương Hội Cựu chiến binh Việt Nam, Bộ Tư lệnh Quân khu 7, Ban Chỉ đạo 515 Thành phố và Bộ Tư lệnh Thành phố Hồ Chí Minh để phối hợp xác minh, quy tập.
Đó chính là giá trị cốt lõi mà Thư ngỏ mang lại: không chỉ là nơi tiếp nhận thông tin một chiều, mà là sự kết nối thực sự giữa Nhân dân, Cựu chiến binh với các cơ quan chức năng, các lực lượng tham gia “Chiến dịch”, rút ngắn hành trình đưa các Anh hùng liệt sĩ trở về với gia đình, quê hương.
Lời kêu gọi vẫn đang tiếp tục
Công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ là hành trình không có điểm dừng. Thường trực Hội Cựu chiến binh Thành phố Hồ Chí Minh khẳng định sẽ tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền, tiếp nhận thông tin từ các cấp Hội và Nhân dân trong thời gian tới, với tinh thần: “Công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ là nghĩa tình trọn vẹn, là trách nhiệm và mệnh lệnh từ trái tim của mỗi người lính Bộ đội Cụ Hồ trong thời bình.”
Mọi thông tin, kỷ vật, sơ đồ mộ chí hoặc manh mối liên quan đến liệt sĩ và mộ liệt sĩ, kính mong các đồng chí Cựu chiến binh, hội viên và Nhân dân tiếp tục gửi về Thường trực Hội Cựu chiến binh Thành phố Hồ Chí Minh hoặc các cơ sở Hội gần nhất, qua số điện thoại:
Đồng chí Vũ Trọng Khanh: 0938.808.399
Đồng chí Hoàng Văn Thành: 0986.885.965
Mỗi thông tin được cung cấp, sẻ chia hôm nay đều là nghĩa cử cao đẹp là bước tiến gần hơn để các Anh hùng liệt sĩ được trở về với quê hương, gia đình và đồng đội làm sâu sắc thêm truyền thống “Uống nước nhớ nguồn”, “Đền ơn đáp nghĩa” của dân tộc. Để những trang sử hào hùng của dân tộc không có tên tuổi nào bị lãng quên.
VŨ KHANH