Trang chủ Tư liệu - truyền thống Theo dòng lịch sử Bản anh hùng ca Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968

THÔNG TIN VỀ HOẠT ĐỘNG CỦA CCB TP.HCM

QUẢNG CÁO


 

Bản anh hùng ca Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968
Thứ tư, 10 Tháng 1 2018 09:38

Cuộc tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968 là mốc son thắng lợi của nhân dân ta trong kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, làm rúng động nước Mỹ, thu hút sự quan tâm của dư luận thế giới. Đây cũng là sự kiện lịch sử quan trọng cho đến nay được giới nghiên cứu trong nước và quốc tế tiếp tục đào sâu, tìm hiểu, thậm chí tranh luận để làm sáng tỏ các vấn đề cần thiết.

Đại biểu dự Hội thảo khoa học “Cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968...”  do Bộ Quốc phòng, Ban Tuyên giáo TW và Thành ủy TP.HCM  tổ chức tại TP.HCM cuối tháng 12/2017

Từ đầu năm 1965 hơn 50 vạn quân Mỹ và chư hầu đổ vào cộng với 70 vạn quân chủ lục ngụy bắt đầu triển khai chiến lược “chiến tranh cục bộ”. Chúng bị đánh đau trong nhiều trận như Núi Thành (5/1965), Vạn Tường (8/1965), Pleime (11/1965), Đất Cuốc, Bàu Bàng (11/1965) và tiếp sau đó là hai cuộc phản công chiến lược mùa khô 1965-1966 và mùa khô 1966-1967. Cuộc hành quân quy mô lớn Junction City của hơn 45 ngàn quân Mỹ có xe tăng, pháo binh và không quân yểm trợ tiến vào Bắc Tây Ninh đầu tháng 2/1967 và kết thúc thảm hại giữa tháng 5/1967. Hai gọng kìm “tìm diệt” và “bình định” do Tư lệnh quân đội Mỹ ở Việt Nam là Wesmoreland đích thân vạch ra với tham vọng giành thắng lợi quyết định trong vòng 30 tháng, cơ bản bị bẻ gãy. Nhà Trắng và Lầu Năm góc lúng túng bị động cả về chiến thuật và chiến lược.

Trung ương Đảng ta nhận định một thời cơ mới đang xuất hiện, cần tìm cách khai thác triệt để nhằm tạo nên chuyển biến chiến lược có lợi cho ta. Nếu cứ tiếp tục mở các hoạt động quân sự như trước, đánh theo cách thức cũ, thì cuộc chiến sẽ vẫn diễn ra trong thế nhùng nhằng và kéo dài. Vì vậy phải có được một phương thức tiến công mới. Tháng 12/1967 Bộ Chính trị ra Nghị quyết: “Nhiệm vụ trọng đại và cấp bách của ta trong thời kỳ mới là động viên những nỗ lực cao nhất của toàn Đảng, toàn quân, toàn dân ở cả hai miền, đưa cuộc chiến tranh cách mạng của ta lên bước phát triển cao nhất, dùng phương pháp tổng công kích và tổng khởi nghĩa để giành thắng lợi quyết định” (1) (Về sau ta gọi là Tổng tiến công và nổi dậy).

Tổng tiến công và nổi dậy Mậu Thân 1968 đã xuất hiện từ chủ trương chiến lược này của Đảng.

Chuẩn bị cho trận đánh lịch sử mang tầm vóc quan trọng đặc biệt, Bộ thống soái Đảng ta đã dày công nghiên cứu và tham khảo ý kiến đóng góp của lãnh đạo, chỉ huy các chiến trường trước khi quyết định một loạt vấn đề hệ trọng. Đó là đón thời cơ chiến lược và chớp thời cơ, chọn hướng tiến công chiến lược chủ yếu, chọn mục tiêu chiến lược, phương thức tác chiến, thời điểm tiến công.

Đêm giao thừa và đêm mồng một Tết Mậu Thân (31/1-1/2/1968), cuộc Tổng tiến công và nổi dậy đồng loạt nổ ra trên toàn miền Nam, hướng chính là các đô thị, các trung tâm quân sự và chính trị của Mỹ – ngụy. Bị tiến công bất ngờ, địch lúng túng chống đỡ. Cuộc tổng tiến công và nổi dậy của ta diễn ra qua ba đợt, kết thúc cuối tháng 9/1968. Nhưng nổi lên nhất là đợt 1 từ 30/1 đến 25/2/1968. Trong vòng một tháng dịp Tết, hầu hết các đô thị dinh lũy của Mỹ-ngụy đã bị tiến công, bao gồm 4/6 thành phố, 37/42 thị xã và hàng trăm thị trấn, quận lỵ. Tại Sài Gòn, đặc công, biệt động và các tiểu đoàn mũi nhọn đã đánh vào các mục tiêu trọng yếu là tòa Đại sứ Mỹ, Bộ Tổng tham mưu ngụy, dinh Độc Lập, Đài Phát thanh… rồi trụ lại đánh địch phản kích ở nhiều khu phố. Tại Huế, lực lượng vũ trang ta đã làm chủ thành phố 25 ngày, phát động nhân dân nổi dậy truy bắt ác ôn, thiết lập chính quyền cách mạng, đánh lui nhiều đợt phản kích của địch. Trong phạm vi toàn miền, toàn bộ hệ thống phòng thủ đô thị của Mỹ-ngụy bị phá vỡ, hậu phương, hậu cứ chiến tranh của chúng trở thành chiến trường, nơi đọ sức quyết liệt giữa đôi bên. Ta tiêu hao, tiêu diệt nhiều sinh lực và phá hủy, phá hỏng nhiều vũ khí và dự trữ chiến tranh của địch. Hầu hết chính quyền cơ sở địch ở nông thôn rệu rã.

Tính đến tháng 12/1968, theo thông báo của Bộ chỉ huy các lực lượng vũ trang nhân dân giải phóng toàn miền Nam, ta đã tiêu diệt và làm ta rã 63 vạn tên địch, 18 chi đoàn xe thiết giáp, 13 ngàn xe quân sự, 1 ngàn tàu xuồng chiến đấu, 15 ngàn đồn bót, chi khu quân sự. Nhân dân nổi dậy đã phá banh, phá rã hơn 600 ấp chiến lược, khoảng 1,6 triệu dân được giải phóng khỏi ách kìm kẹp của địch.

Về sau, Hội nghị Ban chấp hành Trung ương Đảng lần thứ 21 tháng 10/1973 khẳng định: “Ta thắng rất lớn, mà lớn nhất là làm lung lay ý chí xâm lược của đế quốc Mỹ” (2). Ngày 23/4/1994 Bộ Chính trị cũng có kết luận: “Mặc dù có những khuyết điểm, cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân 1968 vẫn có vị trí to lớn, mà nhất là đánh bại ý chí xâm lược của Mỹ, tạo nên bước ngoặt quyết định của chiến tranh” (3).

Những gì đang diễn ra ở miền Nam Việt Nam dội về nước Mỹ thực sự gây nên một cơn địa chấn. Báo, đài liên tục đưa tin thắng lợi của quân dân ta và thiệt hại của Mỹ-ngụy kèm theo những lời bình luận không chút nương nhẹ. Lương tâm người Mỹ bị tổn thương nặng nề và nổi giận. Phong trào phản đối chiến tranh xâm lược trong các tầng lớp nhân dân, đặc biệt trong sinh viên và học sinh dâng cao. Có những quan chức cao cấp thốt lên: “Một cuộc chiến tranh khác đã nổ ra trong lòng nước Mỹ!”, “Tết đã làm công chúng mất hết tin tưởng vào những lời tuyên bố lạc quan trước đây của chính phủ, họ đòi đưa con em họ trở về nước vì chúng ta đang chịu nhiều tổn thất ở Việt Nam và nhất định sẽ thu”.

Ngày 31/3/1968, Tổng thống Lyndon Johnson xuất hiện trên đài truyền hình liên bang, tuyên bố trong bài diễn văn bi thảm nhất mà trong nhiều năm dính líu ở Việt Nam chưa vị tổng thống Mỹ nào phải đưa ra: “Mỹ đơn phương chấm dứt ném bom Việt Nam Dân chủ cộng hòa từ vĩ tuyến 20 trở ra, sẵn sàng cử đại diện đi vào đàm phán với Việt Nam Dân chủ cộng hòa; chấm dứt thời kỳ trong đó Mỹ “tăng cường cam kết đưa các lực lượng quân Mỹ vào cuộc chiến tranh trên bộ”; việc trang bị lại cho quân đội Nam Việt Nam sẽ được tăng nhanh để tạo cho chúng khả năng đảm nhiệm trách nhiệm lớn hơn trong việc phòng thủ Nam Việt Nam”.

Trương Nguyên Tuệ

 

 
Designed by TLO